Gezamenlijke aanpak met Stichting Lemat voor duurzame integratie Eritrese statushouders

Stichting Lemat en RadarAdvies werken samen om het integratieproces van Eritrese statushouders te verbeteren en deze groep sneller te laten participeren in onze samenleving. Dit doen we onder andere door de specifieke kennis van Lemat te combineren met ons WIL-concept.

Alleen al tussen 2014 en 2016 hebben 12.554 Eritreeërs een eerste asielverzoek ingediend. Eritreeërs vormen, na Syriërs, de grootste groep statushouders in Nederland. Uit het onderzoek Eritrese statushouders in Nederland. Een kwalitatief onderzoek over de vlucht en hun leven in Nederland (2018) van het Sociaal en Cultureel Planbureau komen meerdere oorzaken naar voren die bevestigen dat de afstand tussen Eritrese statushouders en de Nederlandse samenleving groot is. En helaas krijgen veel professionals bij de gemeente, in de zorg, in het bedrijfsleven en het onderwijs maar moeilijk grip op deze groep. Dit blijkt niet alleen uit onze eigen praktijkervaring, maar wordt bevestigd door een rapport als Integratiekansen van Eritrese vluchtelingen in Nederland  (2014) van het Kennisplatform Integratie & Samenleving.

Met onder meer het WIL-concept in de praktijk en door te werken met coaches met eenzelfde achtergrond als statushouders werkt onze adviseur Yvonne Roolaart sámen met collega’s, buurtbewoners, ambtenaren, werkgevers en stichtingen om het integratieproces van statushouders te verbeteren.

Samenwerking met Nederlandse Eritreeërs

Stichting Lemat begeleidt Eritrese nieuwkomers bij hun integratieproces. Aangestuurd door mensen die begrijpen waar ze vandaan komen en de Eritrese cultuur goed kennen. Een specifieke vorm van begeleiding met Nederlandse Eritreeërs als bruggenbouwers.

Duurzame integratie Eritrese nieuwkomers door WIL-concept

Door specifieke kennis over de doelgroep vanuit Stichting Lemat te combineren met het WIL-concept en de integrale ‘voor en door aanpak’ van RadarAdvies kunnen we meer doen aan een duurzame integratie.

WIL-concept
WIL staat voor: wonen, integratie en leefbaarheid. Centraal in het WIL-concept staan: regelen van huisvesting, vinden van werk, leren van taal en meedoen in de buurt.

Voor en door aanpak
Deze aanpak slaat twee vliegen in een klap. Statushouders bieden, onder begeleiding, eenvoudige persoonlijke diensten aan of doen zinvolle klussen in de wijk en al doende begint direct hun integratie.

Kansen voor Eritrese statushouders: 5 adviezen

Op basis van de bestaande literatuur, praktijkervaring, input van Stichting Lemat en in het bijzonder een vraaggesprek met de Eritrese statushouder Berih, formuleerde RadarAdvies vijf adviezen:

Geen tijd te verliezen

Na een moeilijke vlucht uit het leger van Eritrea, begon Berih tot zijn eigen verbazing aan een jarenlange zwerftocht langs verschillende AZC’s: “Er werd nauwelijks aandacht besteed aan taal en contact met Nederlanders.” Door de lange wachttijd zag hij zijn dromen steeds verder vervagen: integratie vanaf dag één is dus van belang. De WRR concludeerde in 2015 al hetzelfde: door gelijktijdig te werken aan taal, huisvesting en werk wordt geen kostbare tijd meer verspild.

Werk: zet in op talent

Doordat Eritrese statushouders vaak onvoldoende Nederlands leren, kunnen ze niet deelnemen op de arbeidsmarkt. Volgens Berih moet er enerzijds ingezet worden op het intensiever leren van de taal: “Eritreeërs zijn een autoritaire overheid gewend, een stok achter deur is dus nodig. Ze moeten leren hun eigen verantwoordelijkheid te nemen.” Anderzijds mag er ook wat terug verwacht worden, maar daarbij is het belangrijk dat er rekening wordt gehouden met de vaardigheden en talenten van de statushouder. Integratie op de arbeidsmarkt kan bevorderd worden door gelijktijdig in te zetten op passend werk en Nederlands leren.

Kijk verder dan etnische en religieuze aspecten

Op dit moment wordt er bij het maken van beleidsplannen te weinig rekening gehouden met de verschillen in de Eritrese groep. Het is belangrijk om verder te kijken dan etnische en religieuze aspecten. Tussen Eritreeërs zijn er grote verschillen in opleidingsniveau, politieke visie en banden met het regime in Asmara. De rurale of stedelijke achtergrond speelt ook mee in de integratie. Binnen de Eritrese gemeenschap is ook veel spanning en wantrouwen.

Heb aandacht voor genderverschillen

De recente geschiedenis in Eritrea heeft ook een ontwrichtende werking op gezinnen. De lange dienstplicht voor mannen leidt ertoe dat moeders er alleen voor staan in de opvoeding van kinderen. Deze trend zet zich door in Nederland. “Jonge Eritrese vrouwen kunnen zich hierdoor nauwelijks ontwikkelen en staan stil in de integratie,” aldus Berih. Speciale aandacht voor deze groep is hard nodig.

Geef een communicatietraining

Uit het verhaal van Berih komt sterk naar voren dat de Eritrese groep graag een steentje bijdraagt. “Ik zou mij graag verder willen ontwikkelen en samen met Nederlanders werken. Wij kunnen veel, mogen wij ook meedoen?” Tegelijkertijd ervaren veel statushouders een grote afstand tot de Nederlandse samenleving. Niet alleen in de taal, maar ook cultureel. Een communicatietraining die inzet op verschillende aspecten van integratie zou kunnen zorgen voor een vliegende start.

Werkt u ook aan de integratie van Eritrese statushouders?

We moeten voorkomen dat er in de toekomst gesproken kan worden over gemiste kansen. Er liggen kansen voor gemeenten, professionals en werkgevers, maar daar moet proactief op worden ingezet. Een integrale werkwijze is noodzakelijk om de huidige knelpunten omtrent de integratie van Eritrese statushouders te overbruggen. De brede ervaring met de WIL-aanpak voor statushouders in Schiedam en Rotterdam heeft onze visie daaromtrent versterkt.

Neem voor meer informatie contact op met Jordy KrasenbergYvonne Roolaart of Caroline Lindner.